Heeft Tanzania het lek boven?

In de jaren tachtig van de vorige eeuw stond de economie van Tanzania er belabberd voor. Door het goedbedoelde maar onverstandige beleid van Nyerere bevond de economische groei zich in de achteruitversnelling. In 1986 is het roer omgegaan en sindsdien is de situatie gestaag verbeterd.

Markt

Markt

In de laatste tien jaar bedroeg de groei zelfs heel gelijkmatig tussen de 6% en 8%. Ook doet Tanzania het beter dan veel van de omringende landen. Een constante flinke groei binnen een redelijk stabiel, min of meer democratisch, politiek klimaat. Kom er eens om in Afrika. En dan is er het gas, gevonden in de Indische Oceaan, dat gaat nog een interessante inkomstenbron worden voor het land (daarover een andere keer meer). Heeft Tanzania de zaakjes nu voor elkaar en is het een kwestie van doorgaan op de ingeslagen weg?

Een groeicijfer van zeg 7% is mooi, maar daarbij is bijna 3% al bijgedragen door de bevolkingsgroei. Elke 25 jaar verdubbelt de bevolking. Telde Tanzania in 1985 bijna 22 miljoen inwoners, in 2012 was dat meer dan 47 miljoen. Als er geen massale verarming optreedt, dan groeit daardoor uiteraard de economie. Dat effect is natuurlijk veel minder aanwezig in Europese landen, China en Japan.

En dan, 7% van weinig is nog steeds weinig. Tanzania zou dat meer dan 100 jaar moeten volhouden om, per hoofd van de bevolking, op het huidige niveau van bijvoorbeeld Nederland te komen. En dat gaat waarschijnlijk niet gebeuren, op een gegeven moment vlakt de groei af. Dan is er een flinke kans dat het land in de zgn. ‘middle income trap’ komt, waarin bijvoorbeeld een land als ArgentiniĆ« zich al tientallen jaren bevindt. Een situatie van stagnatie, doordat de instituties zich niet verder ontwikkelen en ondoelmatigheid en corruptie de groei blokkeren. Er zijn nog maar een paar niet-westerse landen geweest die er doorheen gebroken zijn (afgezien van enkele oliestaatjes): Japan, Zuid-Korea en Taiwan. Het kan dus wel.

Maar toch, Tanzania draait lekker nu. Het heeft vrijwel geen last gehad van de wereldwijde economische crisis die in 2008 begon. Het heeft een meerpartijenstelsel. En al is Nyerere’s CCM altijd aan de macht gebleven, er is oppositie, er is enige controle. En dat is cruciaal voor een verdere ontwikkeling. En al is er nog enorm veel armoede, en is er nog veel mis, er is wel hoop.

Bron: Worldbank